Weer een model

Claude Opus 4.8 is uit. De benchmarks zijn weer verbeterd, de grafiekjes wijzen rechtsboven, en AI-Twitter viert kerst. Als je de reacties leest, is de conclusie helder: Anthropic heeft het weer geflikt. State of the art. Een nieuw tijdperk.

En bij het MKB?

Daar heeft iemand net ontdekt dat 'ie z'n facturen kan laten samenvatten door Copilot. Dat is de stand van AI-adoptie bij de gemiddelde accountant of bouwbedrijf met vijftien man. Geen agentic workflows, geen multi-step reasoning benchmarks. Een factuursamenvatting. En dat is nog best een stap vooruit.

Het is niet dat Claude 4.8 geen indrukwekkend model is. Anthropic bouwt serieus goede dingen en de sprongen die ze maken zijn technisch opmerkelijk. Maar de afstand tussen een modelrelease in San Francisco en een bedrijf in Zwolle dat wil weten of AI z'n offerteproces sneller kan maken: die afstand wordt niet kleiner van betere benchmarks. Die wordt groter.

Er zijn nu twee snelheden in AI. De eerste: modelbouwers die elkaar beconcurreren op wiskunde-examens en programmeerwedstrijden. Elke zes weken een nieuw nummertje achter de naam. De tweede snelheid is waar ik elke dag mee werk: bedrijven die moeten kiezen tussen een CRM-migratie, een nieuwe firewall, en "iets met AI". Dat "iets met AI" is geen keuze voor Claude versus GPT versus Gemini. Het is de keuze tussen überhaupt beginnen of het nog een kwartaal uitstellen.

Wat het MKB tegenhoudt, is niet het model. De LLM's van een jaar geleden zijn al goed genoeg voor 90% van de gebruikscases. Facturen categoriseren, mails beantwoorden, offertes opstellen, documenten samenvatten, code reviewen: dat kon Claude 3.5 ook al. En Copilot. En ChatGPT.

De echte bottleneck zit ergens anders. Mensen weten niet wat ze kunnen vragen. Ze vertrouwen de output niet. Ze hebben geen tijd om te experimenteren. Hun data staat in drie systemen en een Excel-sheet uit 2019. Dat los je niet op met een nieuwe modelversie. Dat los je op met iemand die naast ze gaat zitten en zegt: "Kijk, zo werkt het. Probeer zelf." Zoals ik in AI voor het MKB werkt anders schreef: de mensen die verschil maken zijn niet degenen met de beste modellen. Het zijn degenen die kunnen vertalen.

De modelrace is geen verspilling. Het drijft de techniek vooruit en uiteindelijk sijpelen die verbeteringen door naar producten waar het MKB wél iets aan heeft. Maar laten we niet doen alsof Claude 4.8 deze vrijdag het verschil maakt voor een ondernemer die gewoon wil dat z'n offertes sneller de deur uit gaan. Die ondernemer heeft Claude 3.5 niet eens geprobeerd. En Claude 4.8 gaat 'ie ook niet proberen. Tot iemand 'm laat zien wat 'ie mist.

Modelreleases zijn entertainment voor de AI-industrie. De echte vooruitgang gebeurt niet in een benchmarktabel. Die gebeurt op dinsdagmiddag bij een klant die voor het eerst ziet dat AI een klusje van twee uur in tien minuten doet. Dat moment heeft niks te maken met Opus, GPT, of wat dan ook. Dat moment heeft te maken met adoptie. En adoptie is geen modelprobleem; het is een vertaalprobleem. Zolang we dat niet snappen, blijven we modellen vieren die niemand gebruikt.